Belka nawigacyjna
 
Maksymalizuj
Minimalizuj
 
Zarządzanie bezpieczeństwem i higieną pracy
Zarządzanie bezpieczeństwem i higieną pracy
ZARZĄDZANIE BEZPIECZEŃSTWEM I HIGIENĄ PRACY

 

 

 

Zarządzanie według koncepcji resilience engineering i lean management – porównanie w kontekście bezpieczeństwa i higieny pracy
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 3/2019 str. 20-22

dr Małgorzata Pęciłło Centralny Instytut Ochrony Pracy – Państwowy Instytut Badawczy

Resilience engineering i lean management to koncepcje zarządzania, które posługują się odmienną filozofią. O ile lean management zajmuje się, w dużym uproszczeniu, optymalizacją funkcjonowania organizacji znajdującej się w określonym stanie i działającej w danym otoczeniu, o tyle zadaniem, jakie stawia sobie resilience engineering, jest przygotowanie organizacji do uniknięcia lub stawienia czoła trudnościom, również tym nieprzewidywalnym. W artykule podjęto próbę odpowiedzi na pytanie na ile te koncepcje na gruncie teoretycznym wzajemnie się wykluczają, na ile natomiast mogą być traktowane komplementarnie.



Antycypowanie szans i zagrożeń w rezylientnym systemie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 3/2018 str. 8-10

dr Małgorzata Pęciłło Centralny Instytut Ochrony Pracy – Państwowy Instytut Badawczy

Rezylientny system zarządzania bhp to system, który koncentruje się zarówno na porażkach, jak i na sukcesach na każdym etapie zarządzania: uczeniu się, monitorowaniu, antycypowaniu i reagowaniu. Celem artykułu jest przedstawienie koncepcji resilience engineering ze szczególnym uwzględnieniem antycypowania szans i zagrożeń w systemie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy.

 



Modelowanie systemów zarządzania bhp z wykorzystaniem metody rozmytych map kognitywnych i wskaźników wiodących – ujęcie teoretyczne
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 2/2018 str. 11-15

dr Anna Skład Centralny Instytut Ochrony Pracy – Państwowy Instytut Badawczy

W celu poprawy skuteczności systemu zarządzania bhp używa się w wielu przedsiębiorstwach zestawu wskaźników wynikowych i wiodących do pomiaru poszczególnych procesów w tym systemie. Na podstawie wartości wskaźników odnotowanych w danym okresie, planuje się działania zapobiegawcze. Polegają one przede wszystkim na poprawie realizacji procesów w taki sposób, aby w kolejnym okresie osiągnąć założone wartości wskaźników w obszarach, w których aktualnie odnotowane wartości nie były satysfakcjonujące.

W artykule zaprezentowano metodę rozmytych map kognitywnych, która oferuje możliwości szerszego wykorzystania informacji zawartych w wartościach wskaźników. Metoda ta zakłada opracowanie modelu systemu w formie zbioru elementów tworzących system oraz zachodzących pomiędzy tymi elementami wzajemnych wpływów. Posługując się wzorem matematycznym, można określić wartości poszczególnych elementów modelu, a następnie prognozować ich przyszłe wartości. Niekorzystne prognozy są  podstawą do podjęcia działań zapobiegawczych w modelowanym systemie.

Wykorzystując metodę rozmytych map kognitywnych można opracować model systemu zarządzania bhp. Elementami modelu będą poszczególne procesy oraz poziom bezpieczeństwa. Wartości wskaźników wynikowych i wiodących zostaną zastosowane do obliczenia wartości tych elementów. Prognozowanie z wykorzystaniem takiego modelu mogłoby w przedsiębiorstwie istotnie wspierać poprawę skuteczności systemu zarządzania bhp.



Dostosowanie Systemów Zarządzania BHP do wytycznych wynikających z normy ISO/DIS 45001.2
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 11/2017 str. 13-15

dr inż. Zofia Pawłowska mgr Anna Skład Centralny Instytut Ochrony Pracy – Państwowy Instytut Badawczy

Trwające od 2013 roku prace nad przygotowaniem nowej normy międzynarodowej dla Systemów Zarządzania BHP, ISO 45001 „Occupational health and safety management systems – Requirements with guidance for use”, wchodzą obecnie w ostatni etap. Oczekuje się, że nowa norma zostanie opublikowana w roku 2018. Dostosowanie Systemów Zarządzania Bezpieczeństwem i Higieną Pracy (SZ BHP) do wymagań nowej normy będzie wymagało dokładnej analizy już wdrożonych procesów i praktyk zarządzania. W artykule przedstawiono ogólną strukturę Systemu Zarządzania BHP według nowej normy i zwrócono uwagę na wymagania w odniesieniu do wybranych procesów zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy, które zostały rozszerzone lub uszczegółowione w stosunku do wymagań formułowanych w normach obecnie istniejących.



Praktyka w zakresie zarządzania wiekiem w wybranych przedsiębiorstwach
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 11/2016 str. 16-20

mgr Anna Skład Centralny Instytut Ochrony Pracy – Państwowy Instytut Badawczy

Zmiany demograficzne zachodzące w Europie, określanie potocznie mianem „starzenia się społeczeństw”, są przyczyną poważnych wyzwań na rynku pracy. Istnieje potrzeba, aby wydłużać zdolność do pracy zatrudnionych ponad przeciętny wiek, w którym do niedawna pracownicy odchodzili się na emeryturę. Realizacja tak określonego celu jest możliwa tylko wtedy, gdy zatrudnieni na dłużej zachowają zdrowie, sprawność fizyczną i umysłową. Pracodawcy mogą im w tym zakresie zaoferować istotne wsparcie podejmując działania w obszarze tzw. „zarządzania wiekiem”. Wdrażanie zarządzania wiekiem polega na realizacji w firmach - w ramach różnych procesów - konkretnych działań skierowanych na utrzymywanie zdolności do pracy pracowników.

W artykule przedstawiono przykłady dobrych praktyk podejmowanych w wybranych przedsiębiorstwach w zakresie zarządzania wiekiem. Praktyki zaprezentowano w podziale na 7 grup odnoszących się do odrębnych procesów zarządzania. Omówiono cele realizowanych działań oraz wyzwania związane z ich wdrażaniem w firmach. Zaprezentowane w artykule dobre praktyki mogą znaleźć zastosowanie w innych przedsiębiorstwach, w których dostrzega się problemy związane z utrzymywaniem zdolności do pracy pracowników.



Zarządzanie bezpieczeństwem w inteligentnym środowisku pracy (2)
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 8/2015 str. 18-20

dr inż. Grzegorz Gralewicz Centralny Instytut Ochrony Pracy – Państwowy Instytut Badawczy

W artykule przedstawiono nowe podejście do inteligentnego zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Wymaga ono wykorzystania nowych technologii i rozwiązań opracowanych na potrzeby obszaru związanego z bezpieczeństwem pracy. Wymieniono funkcje bezpieczeństwa z uwzględnieniem ich potencjalnej roli w hierarchii środków prewencyjnych w obszarze bezpieczeństwa i higieny pracy.



Ekonomiczne przesłanki ograniczania ryzyka zawodowego
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 6/2015 str. 25-27

dr Dariusz Smoliński Wyższa Hanzeatycka Szkoła Zarządzania w Słupsku dr hab. Leszek Solecki Państwowa Szkoła Wyższa im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej

Przedsiębiorcy w niewielkim stopniu uświadamiają sobie wielkość strat ponoszonych w wyniku złych warunków pracy.  W  zakładach pracy nie są także prowadzone analizy wpływu poziomu bhp na produktywność. W artykule podjęto próbę wskazania przyczyn takiego stanu rzeczy. Omówiono w jaki sposób przedsiębiorcy postrzegają związek między bhp i produktywnością a także zilustrowano jak wpływa to postrzeganie na obserwację tych związków na poziomie stanowisk pracy. Na zakończenie przedstawiono podejście, w którym niezachowanie wymagań bhp traktowane jest jako czynnik generujący straty w możliwościach wytwórczych poszczególnych stanowisk pracy – co stanowi punkt wyjściowy do przedstawienia bhp jako istotnego elementu zarządzania operacyjnego na poziomie stanowisk pracy.



Elektroniczne i klasyczne metody wewnętrznego komunikowania się w zarządzaniu bezpieczeństwem i higieną pracy
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 5/2015 str. 10-13

dr inż. Zofia Pawłowska Centralny Instytut Ochrony Pracy – Państwowy Instytut Badawczy

W komunikacji wewnętrznej przedsiębiorstw coraz większą rolę odgrywają  metody elektroniczne. W celu określenia, w jakim stopniu są one wykorzystywane i uznawane za przydatne w zarządzaniu bezpieczeństwem i higieną pracy  przeprowadzono badania w 86 przedsiębiorstwach. Wyniki badań wykazały, że klasyczne metody przekazywania informacji na tematy bhp (na zebraniach, w formie pisemnej oraz znaków graficznych, podczas dyskusji nieformalnych) są stosowane znacznie częściej niż elektroniczne i oceniane jako skuteczniejsze. Dominują one również wśród metod nowo wprowadzanych w ciągu ostatnich 3 lat w badanych przedsiębiorstwach.



Przegląd czynników organizacyjnych istotnych w zarządzaniu bezpieczeństwem i higieną pracy
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 5/2015 str. 17-21

mgr Anna Skład Centralny Instytut Ochrony Pracy – Państwowy Instytut Badawczy

Jednym z obszarów, w których należy poszukiwać źródłowych przyczyn wypadków przy pracy są czynniki organizacyjne. Artykuł prezentuje przegląd przedmiotowych czynników dokonany na podstawie publikacji z zakresu bezpieczeństwa pracy z uwzględnieniem podziału na pozycje omawiane w literaturze najczęściej i najrzadziej. W opracowaniu przedstawione zostały m. in. następujące czynniki: komunikacja, szkolenia, podział ról, centralizacja, formalizacja, koordynacja pracy, nadzór, dostępność zasobów, presja, kultura organizacyjna i kultura bezpieczeństwa, przywództwo, zaangażowanie pracowników.



Zastosowanie wskaźników wynikowych i wiodących do oceny skuteczności zarządzania bhp w przedsiębiorstwach
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 12/2013 str. 16-18

dr inż. Zofia Pawłowska Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy mgr Szymon Ordysiński Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

Do oceny skuteczności zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy w przedsiębiorstwie wykorzystywać można zarówno wskaźniki opisujące osiągane rezultaty – tzw. wskaźniki wynikowe, jak i charakteryzujące warunki pracy i realizowane działania, nazywane wskaźnikami wiodącymi. Wraz z rozwojem zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy zmieniają się również stosowane do oceny jego skuteczności wskaźniki.  W celu określenia, jak przebiegają te zmiany w praktyce i jakie wskaźniki wynikowe i wiodące są do tego celu wykorzystywane w zależności od poziomu zarządzania bhp, przeprowadzono badania w 60 przedsiębiorstwach. Ich wyniki wskazują, że do wskaźników stosowanych najczęściej należą te, które są związane z realizacją wymagań prawa. Pozostałe wskaźniki są istotnie częściej przyjmowane w przedsiębiorstwach o wyższym poziomie zarządzania.



Wskaźniki do oceny skuteczności zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 8/2012 str. 32-34

Dr Inż. Zofia Pawłowska Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

Doskonalenie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy w przedsiębiorstwach wymaga zmian w podejściu do oceny funkcjonowania w tym obszarze. Stosowane tradycyjnie wskaźniki wynikowe, takie jak wskaźniki wypadków przy pracy i chorób zawodowych, nie dostarczają zadowalających informacji potrzebnych do proaktywnego zarządzania. Aby to umożliwić, konieczne jest stosowanie wskaźników wiodących, charakteryzujących warunki pracy i działania skierowane na zapewnienie bezpieczeństwa i ochrony zdrowia. W artykule przedstawiono wskaźniki wynikowe i wiodące do oceny funkcjonowania w obszarze bezpieczeństwa i higieny pracy, zwracając uwagę na podstawowe zalety i wady ich zastosowań.



Propozycje poprawy zarządzania bezpieczeństwem w cyklu transportowym przewozów drogowych towarów niebezpiecznych
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 5/2011 str. 24-27

Prof. Dr Hab. Inż. Jerzy S. Michalik Mgr Agnieszka Gajek Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy Bryg. Dr Inż. Paweł Janik Komenda Główna Państwowej Straży Pożarnej, Biuro Rozpoznawania Zagrożeń Mł. Bryg. Mgr Inż. Sławomir Zając Komenda Główna Państwowej Straży Pożarnej, Biuro Rozpoznawania Zagrożeń

Uwzględniając główną przyczynę zdarzeń awaryjnych w przewozie drogowym towarów niebezpiecznych – niezachowanie zasad bezpieczeństwa ruchu – określono rodzaje środków i działań umożliwiających poprawę bezpieczeństwa ich transportu. Wykonane analizy wykazały, że system szkolenia osób związanych z przewozem towarów niebezpiecznych, system organizacyjny jednostek ratownictwa PSP oraz procedury reagowania i zwalczania skutków awarii transportowych są zorganizowane w Polsce na wysokim poziomie i funkcjonują prawidłowo. W tej sytuacji zmniejszenie ryzyka wypadku drogowego o cechach poważnej awarii można osiągnąć w wyniku wyboru najbardziej właściwej trasy przewozowej. Została zaproponowana metoda wyboru najkorzystniejszej z punktu widzenia poziomu ryzyka przebiegu trasy przewozu towarów niebezpiecznych, oparta na ocenie pasa terenu 1,5 km od osi drogi pod względem demograficznym oraz występowania obiektów użyteczności publicznej i elementów środowiska o szczególnej wrażliwości, a także na ocenie szeregu parametrów techniczno-konstrukcyjnych trasy, dotyczących podstawowych cech ruchu drogowego.



Wdrażanie zasad odpowiedzialności społecznej w systemach zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy a jakość życia w pracy
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 4/2011 str. 16-18

Dr Inż. Zofia Pawłowska Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

Nowo opracowywana norma międzynarodowa ISO 26 000 ma wspomagać przedsiębiorstwa w zrozumieniu i wdrażaniu zasad odpowiedzialności społecznej. Oczekuje się, że uwzględnienie tych zasad w zarządzaniu bezpieczeństwem i higieną pracy będzie zwiększać jego skuteczność, prowadząc do poprawy jakości życia w pracy. Wyniki przedstawionych w artykule badań potwierdzają występowanie istotnych statystycznie różnic między niemal wszystkimi wskaźnikami jakości życia w pracy w przedsiębiorstwach o różnym stopniu wdrożenia zasad odpowiedzialności społecznej w zarządzaniu bhp.



Zarządzać bezpieczeństwem to przewidywać zagrożenia
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 5/2010 str. 42-43

Dr Inż. Zofia Pawłowska Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

Prowadzone w Zakładzie Zarządzania Bezpieczeństwem i Higieną Pracy CIOP-PIB prace badawcze i wdrożeniowe koncentrują się na zagadnieniach ważnych z punktu widzenia zarządzania bhp, realizowanego zarówno na poziomie państwa, jak i przedsiębiorstw. Dotyczą one doskonalenia prawa w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy, ekonomicznych stymulatorów poprawy warunków pracy, monitorowania bezpieczeństwa i higieny pracy oraz metod skutecznego zarządzania systemem bhp. Opracowano m.in. metodę obliczania obciążających przedsiębiorstwa kosztów wypadków przy pracy, która obecnie stanowi istotny element ogólnego modelu analizy kosztów i korzyści bezpieczeństwa i higieny pracy. Model ten można łatwo zastosować w każdym przedsiębiorstwie dzięki udostępnieniu na stronach internetowych CIOP-PIB programu komputerowego wspomagającego obliczanie kosztów i korzyści bezpieczeństwa i higieny pracy. Prowadzone są badania nad wdrażaniem programów modyfikacji zachowań niebezpiecznych i promowaniem działań w zakresie odpowiedzialności społecznej przedsiębiorstw.


Zarządzanie bezpieczeństwem i higieną pracy a wdrażanie działań odpowiedzialnych społecznie w przedsiębiorstwach
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 11/2009 str. 19-21

Dr Inż. Zofia Pawłowska Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

W artykule przedstawiono wyniki badań zależności między zarządzaniem bhp a realizacją działań w wybranych, zdefiniowanych zgodnie z projektem normy ISO 26000, obszarach odpowiedzialności społecznej. Badania potwierdziły, że zarządzanie bezpieczeństwem i higieną pracy ma istotny wpływ na wdrażanie działań odpowiedzialnych społecznie. Równocześnie wykazały, że nie ma w tym zakresie istotnych różnic między przedsiębiorstwami wdrażającymi sformalizowane systemy zarządzania bhp oraz takich systemów niewdrażających.


System zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy - wpływ na partycypację bezpośrednią
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 1/2009 str. 13-15

Dr Inż. Zofia Pawłowska Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

Wdrażanie systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy wspomaga rozwój różnych form partycypacji pracowniczej, a w szczególności partycypacji bezpośredniej, zakładającej osobiste zaangażowanie pracowników w sprawy bhp. W artykule przedstawiono wyniki badania rozwiązań w zakresie partycypacji bezpośredniej, wprowadzanych w przedsiębiorstwach. Potwierdzają one, że w przedsiębiorstwach, gdzie wdrożono SZ BHP częściej wdrażane są wszystkie formy partycypacji bezpośredniej, większy jest udział pracowników w partycypacji oraz jej siła.



Znaczenie elementów systemu zarządzania bhp - w opinii słuchaczy studium podyplomowego
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 12/2008 str. 18-21

Dr Inż. Joanna Ejdys Politechnika Białostocka

"Sformalizowane systemy zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy (Occupational Health and Safety Management Systems - OHSMS) stanowią zbiór zasad i powiązanych ze sobą elementów ogólnego systemu zarządzania przedsiębiorstwem, zapewniających osiągnięcie celów organizacji w zakresie poprawy warunków bezpieczeństwa i higieny pracy pracowników oraz otoczenia. W Polsce wymagania systemu zarządzania bhp zostały określone w PN-N-18001:2004 Systemy zarządzania bezpieczeństwem i higieną - wymagania tej normy stanowią podstawę w procesie zewnętrznej certyfikacji. W artykule przedstawiono wyniki badań własnych przeprowadzonych na próbie 202 osób, uczestników studiów podyplomowych "Zarządzanie bhp". Badania dotyczyły oceny wagi wyróżnionych na podstawie PN-N 18001 elementów systemu zarządzania bhp oraz wiedzy niezbędnej w procesie doskonalenia systemu."


Ocena skuteczności działań w zakresie doskonalenia zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy w przedsiębiorstwach
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 2/2007 str. 8-10

Dr Inż. Zofia Pawłowska Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

Doskonalenie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy powinno prowadzić do zwiększenia jego skuteczności, wyrażającego się zarówno poprawą stanu bezpieczeństwa i higieny pracy, jak i ogólnego funkcjonowania przedsiębiorstwa. W artykule przedstawiono wyniki badania wpływu działań realizowanych w procesie doskonalenia na wybrane mierniki funkcjonowania przedsiębiorstwa i wskazano te działania, których realizacja ma największy wpływ na zwiększenie skuteczności zarządzania.



Jak oceniać funkcjonowanie przedsiębiorstwa w obszarze bezpieczeństwa i higieny pracy?
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 2/2006 str. 5-7

Dr Zofia Pawłowska Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

Stosowane tradycyjnie wskaźniki statystyczne (np. wskaźniki wypadków przy pracy) nie powinny być jedynymi miarami służącymi do oceny funkcjonowania przedsiębiorstw w obszarze bezpieczeństwa i higieny pracy. Każde przedsiębiorstwo może, a nawet powinno określić własny zestaw wskaźników, które umożliwiają pomiar wszystkich elementów mających wpływ na skuteczne ograniczanie ryzyka zawodowego. W artykule omówiono zintegrowany wskaźnik zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy opracowany w CIOP-PIB z myślą o ocenie i porównywaniu funkcjonowania przedsiębiorstw w obszarze bezpieczeństwa i higieny pracy.


Skuteczność procesów zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy a korzyści ekonomiczne przedsiębiorstwa
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 11/2005 str. 18-21

Mgr Małgorzata Pęciłło Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

W artykule przedstawiono zależności przyczynowo-skutkowe pomiędzy jakością zasobów ludzkich, skutecznością realizacji procesów zarządzania bhp oraz polityki bezpieczeństwa i higieny pracy a wartością przedsiębiorstwa.


Uczenie się w przedsiębiorstwie - warunkiem skutecznego zarządzania bezpieczeństwem pracy
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 2/2005 str. 6-10

Mgr Małgorzata Milczarek, Mgr Magdalena Warszawska-Makuch Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

Obecnie uznaje się, iż uczenie się powinno być systematycznie stosowaną praktyką w każdym przedsiębiorstwie. Powinno być ono traktowane jako jeden z aspektów zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy, integralnie związany z eliminowaniem ryzyka zawodowego. W artykule przedstawiona została teoretyczna koncepcja uczenia się w organizacji oraz przykład jej zastosowania w praktyce.


Usprawnianie procesów zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy w przedsiębiorstwie
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 1/2005 str. 11-13

Mgr Małgorzata Pęciłło Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

W artykule zostały przedstawione różne podejścia do usprawniania procesów organizacyjnych w przedsiębiorstwie, a także korzyści ekonomiczne i organizacyjne wynikające z usprawniania procesów zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy oraz integracji tych procesów z procesami zarządzania jakością i środowiskiem.


Koszty i korzyści wdrażania dyrektyw UE z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy w ocenie polskich przedsiębiorstw
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 10/2003 str. 20-22

Dr Zofia Pawłowska, Mgr. Małgorzata Pęciłło Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

Temat kosztów, jakie muszą ponieść polskie przedsiębiorstwa w związku z dostosowaniem prawa krajowego do wymagań dyrektyw UE w obszarze bezpieczeństwa i higieny pracy budzi wiele obaw i kontrowersji. Jednak z badań przeprowadzonych przez Centralny Instytut Ochrony Pracy wynika, że przedsiębiorstwa, które nie miały problemów z przestrzeganiem obowiązujących przepisów w obszarze bhp nie obawiają się ani zbyt wysokich kosztów, ani trudności wynikających z konieczności dostosowania się do zmian wprowadzonych do prawa polskiego w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy.


Formy bezpośredniej partycypacji pracowników w zarządzaniu firmą
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 4/2003 str. 13-16

Mgr. Magdalena Warszewska, Dr Maria Widerszal-Bazyl Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

Partycypacja bezpośrednia stanowi szczególny sposób współuczestnictwa pracowników w zarządzaniu, który pomaga zwiększyć ich zaangażowanie i motywację do pracy, a tym samym pozytywnie wpływa na osiągnięcia całej firmy. Ten rodzaj partycypacji, szeroko praktykowany w krajach Unii Europejskiej, stanowi przedmiot zainteresowania również w Polsce. W artykule przedstawiono cztery główne formy partycypacji bezpośredniej: konsultacje (indywidualne lub grupowe) i delegowanie uprawnień (indywidualne lub grupowe) wraz z przykładami ich wykorzystania w zakładach pracy.


Identyfikacja i modelowanie procesów zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy w przedsiębiorstwie
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 2/2003 str. 9-12

Mgr. Małgorzata Pęciłło Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

Usprawnianie procesów zachodzących w przedsiębiorstwie jest jednym z najbardziej efektywnych sposobów poprawy funkcjonowania całej organizacji. Dotyczy to zarówno procesów strategicznych, czyli tworzących wartość dodaną jak i procesów pomocniczych, do których można zaliczyć m.in. procesy zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. W artykule przedstawiono metodę identyfikacji i modelowania procesów zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy.


Współudział pracowników w zarządzaniu firmą - korzyści dla obu stron
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 2/2003 str. 13-15

Mgr. Magdalena Warszewska Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

Partycypacja pracownicza, czyli współudział pracowników w zarządzaniu, stanowi jedno z najstarszych zagadnień znajdujących się w obszarze zainteresowań dziedziny dotyczącej zachowań organizacyjnych. Partycypacyjny system zarządzania, poprzez zaspokajanie potrzeby podmiotowości propaguje humanistyczny sposób traktowania podwładnych, przy czym należy podkreślić, że humanizm ten ma wymiar ekonomiczny, gdyż gwarantuje lepszą skuteczność pracowników.


Projekt PHARE 2002. Wprowadzenie środków motywujących w celu propagowania bezpieczeństwa i higieny pracy w sektorze małych i średnich przedsiębiorstw
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 7-8/2002 str. 33-34

Mgr. Mala Bielawska Ministerstwo Pracy I Polityki Społecznej



Skuteczność systemów zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 6/2002 str. 9-12

Dr Inż. Zofia Pawłowska Centralny Instytut Ochrony Pracy

Wdrożenie skutecznego systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy powinno dawać przedsiębiorstwu wymierne korzyści, związane przede wszystkim z poprawą warunków pracy. Czy tak jest w rzeczywistości. W artykule przedstawiono efekty, osiągane przez różne przedsiębiorstwa wdrażające systemy zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy oraz podstawowe warunki skutecznego funkcjonowania tych systemów.


Bhp w przedsiębiorstwie - model analizy kosztów i korzyści
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 2/2002 str. 20-23

Dr Jan Rzepecki Centralny Instytut Ochrony Pracy

Znajomość kosztów związanych z nieodpowiednimi warunkami bhp i kosztów profilaktyki stanowi podstawę analiz kosztów i korzyści umożliwiających podejmowanie optymalnych decyzji inwestycyjnych w celu poprawy warunków pracy w przedsiębiorstwie. W artykule przedstawiono propozycję wspomaganego komputerowo modelu analizy kosztów i korzyści umożliwiającego dokonywanie oceny ekonomicznej różnych wariantów nakładów na poprawę warunków pracy.


Niektóre psychospołeczne aspekty sytuacji zagrożeń
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 12/2001 str. 6

Dr Maria Widerszal-Bazyl Mgr Dorota Żołnierczyk-Zreda Centralny Instytut Ochrony Pracy

Zamachy terrorystyczne ostatnich tygodni, skierowane przeciw Stanom Zjednoczonym, budzą grozę i niepokój również w polskim społeczeństwie. Wyzwalają współczucie dla ofiar oraz gotowość niesienia im pomocy. Jednocześnie nie wydaje się, by -jak na razie - groźba zamachów terrorystycznych miała bezpośredni wpływ na aktualne samopoczucie Polaków. Świadcząc tym wyniki niedawnego sondażu, z którego wynika, że jedynie niewielki procent osób w Polsce obawia się wyraźniej szych reperkusji wojny w Afganistanie. Większość ludzi jest przeświadczona, że dzieje się to daleko, a my jesteśmy na peryferiach głównego konfliktu. Nie znaczy to jednak, że te odczucia nie będą się zmieniać wraz z geograficznym zbliżaniem się zagrożenia (czego przejawem mogą być stwierdzone ostatnio przypadki wąglika w Niemczech i na Litwie). Powstała sytuacja ma znamiona sytuacji stresowej, a jak wiadomo stres oznacza stan pobudzenia psychofizjologiczne-go, pojawiający się wówczas, gdy wymagania sytuacji przekraczają możliwość poradzenia sobie z niąjednost-ki. Istnieje wiele dowodów na to, że czynnikiem poważnie zmniejszającym szkodliwe oddziaływanie stre-sora jest zwiększenie poczucia kontroli sytuacji u ludzi poddanych tym oddziaływaniom. Wiele eksperymentów psychologicznych podkreśla wagę takiej prawidłowości. Kontrola sytuacji oznacza zarówno to, iż człowiek wie i rozumie, co się wokół niego dzieje, jak i to, że umie zachować się efektywnie. W pierwszym przypadku mówi się o kontroli poznawczej (np. człowiek wie, co to jest bakteria wąglika i jak dochodzi do zarażenia), w drugim zaś - o kontroli behawioralnej (np. człowiek umie podjąć konkretne działania, skutecznie chroniące go przed zarażeniem). (...)


Ocena poziomu kultury bezpieczeństwa w przedsiębiorstwie
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 5/2001 str. 17-19

Mgr. Małgorzata Milczarek Centralny Instytut Ochrony Pracy

Kształtowanie pożądanej kultury bezpieczeństwa w przedsiębiorstwie wymaga stosowania odpowiednich narzędzi umożliwiających jej ocenę oraz monitorowanie. Przedstwione w artykule metody badania kultury bezpieczeństwa dotyczą przede wszystkim elementów związanych z klimatem organizacyjnym oraz panującymi w firmie wartościami i przekonaniami. Rezultaty badań mogą być wykorzystane do doskonalenia przedsiębiorstwa w zakresie bhp poprzez lepszą komunikację oraz integrację pracowników.


Badanie wpływu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy na wskaźniki wypadków przy pracy
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 1/2001 str. 20-21

Dr Inż.Zofia Pawłowska, Mgr. Małgorzata Pęciłło, Mgr. Inż. Grzegorz Dudka Centralny Instytut Ochrony Pracy

Od wielu lat decydujący wpływ na zarządzanie bezpieczeństwem i higieną pracy w przedsiębiorstwach mają przepisy prawa. Nie ograniczają się one do określenia wymagań minimalnych odnoszących się do jakości środowiska pracy, ale ustalają również, jakie działania są niezbędne dla zapewnienia bezpieczeństwa i ochrony zdrowia pracowników. W Polsce, podobnie jak w krajach Wspólnoty Europejskiej, do wymaganych prawem działań należy ocena ryzyka zawodowego, informowanie i szkolenie pracowników w zakresie bhp, monitorowanie środowiska pracy i sporządzanie odpowiednich zapisów, a także zapewnienie współudziału pracowników w działaniach związanych z bezpieczeństwem i ochroną zdrowia. Prawo wymaga również stałego doskonalenia działań w zakresie bhp. W ostatnich latach coraz większy wpływ na zarządzanie bezpieczeństwem i higieną pracy w przedsiębiorstwach wywierają normy określające wymagania i wytyczne dotyczące systemów zarządzania. Opublikowanie 15 lipca 1999 roku polskiej normy PN-N-18001 „Systemy zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Wymagania" przyczyniło się do rozpowszechnienia zasad systemowego zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Jeszcze przed ustanowieniem tej normy niektóre przedsiębiorstwa rozpoczęły wdrażanie systemów zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy, projektując je na ogół w sposób podobny do systemów zarządzania środowiskowego zgodnych z wymaganiami normy ISO 14001. W celu określenia zmian w zarządzaniu bezpieczeństwem i higieną pracy w przedsiębiorstwach, jakie są potrzebne, aby dostosować działania w zakresie bhp do wymagań normy PN-N-18001 oraz jaki może być wpływ tych zmian na poziom bezpieczeństwa i higieny pracy, przeprowadzono badania systemów zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy w 71 przedsiębiorstwach różnej wielkości. Wśród badanych były zarówno przedsiębiorstwa, które nie deklarowały wdrożenia żadnego systemu zarządzania: jakością, środowiskowego, czy bhp (22 przedsiębiorstwa), jak również takie, które wdrożyły lub wdrażają jeden (27 przedsiębiorstw), dwa (13 przedsiębiorstw) bądź trzy (9 przedsiębiorstw) z wymienionych systemów zarządzania; 17 badanych przedsiębiorstw zadeklarowało wdrożenie systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. (...)


Systemowe zarządzanie bezpieczeństwem i higieną pracy - normalizacja i promocja
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 12/2000 str. 1-5

Dr Inż. Daniel Podgórski Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

Podejście do bezpieczeństwa i higieny pracy w polskich przedsiębiorstwach zaczęło ulegać zmianom począwszy od połowy lat dziewięćdziesiątych. Przede wszystkim należy to wiązać z procesem dostosowywania polskiego prawa w dziedzinie bhp do prawa Unii Europejskiej (UE), co wynika z dążenia Polski do członkowstwa w UE. Ponadto istotnym czynnikiem inicjującym te zmiany było zainteresowanie przedsiębiorstw systemami zarządzania jakością zgodnymi z normami ISO serii 9000 oraz systemami zarządzania środowiskowego zgodnymi z normami ISI serii 14000, a następnie związane z tym próby zaadaptowania koncepcji systemowego zarządzania do obszaru BHP. Obecnie można wyróżnić kilka poziomów podejścia do zarządzania bhp praktykowanego w przedsiębiorstwach - od działań ukierunkowanych na unikanie kar za nieprzestrzeganie przepisów prawnych do nastawienia na ciągłe doskonalenie wszelkich procesów mających wpływ na bhp. W artykule omówiono tę hierarchię i efektywność poszczególnych jej poziomów, a także zasady normalizacji systemów zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy w Polsce oraz promocję wprowadzania systemów zarządzania bhp w przedsiębiorstwach.


Ogólne zasady oceny szkodliwości procesów technologicznych
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 7-8/2000 str. 20-22

Dr Inż. Zofia Pawłowska, Dr Inż. Leszek Pietrzak Centralny Instytut Ochrony Pracy

Proces technologiczny stanowi zasadniczą część procesu produkcyjnego przedsiębiorstwa i może obejmować zmianę kształtów, właściwości fizykochemicznych, wyglądu zewnętrznego przetwarzanego materiału lub trwałą zmianę wzajemnego położenia poszczególnych części wchodzących w skład produkowanego wyrobu, czyli montaż podzespołów i wyrobów. Zmiany te mogą być dokonywane poprzez oddziaływanie narzędzi bądź na skutek wpływu energii w jakiejkolwiek postaci - na przykład energii elektrycznej, cieplnej, świetlnej itp. Stosowanie procesów technologicznych związane jest z zagrożeniami, powodującymi np.: - ryzyko indywidualne, wynikające z wpływu zagrożeń na poszczególnych członków ogółu społeczności związanej z procesem, - ryzyko zawodowe, związane z wykonywaną pracą, - ryzyko utraty mienia i strat ekonomicznych, - ryzyko środowiskowe, wynikające z wpływu na ziemię, powietrze, wodę, faunę i florę oraz dziedzictwo kulturowe. Szkodliwość procesu technologicznego jest pojęciem odnoszącym się do konsekwencji występujących w tym procesie zagrożeń dla zdrowia i życia pracowników. Zależy ona w ogólnym przypadku od: - liczby zagrożeń, których źródłem jest proces, - poziomu ryzyka zawodowego związanego z tymi zagrożeniami, - liczby osób ponoszących ryzyko zawodowe związane z tymi zagrożeniami. Określając stopień szkodliwości procesu technologicznego należy uwzględnić wszystkie przedstawione wcześniej czynniki. Przy analizie procesu szczególną uwagę należy zwrócić na te zagrożenia, z którymi związane jest ryzyko uznane za niedopuszczalne. O dopuszczeniu procesu do stosowania będzie decydowała bowiem możliwość ograniczenia ryzyka niedopuszczalnego do poziomu uznanego za akceptowalny. (...)


Zasady funkcjonowania zakładów pracy chronionej w krajach Unii Europejskiej
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 3/2000 str. 20-23

Mgr Monika Drygała Centralny Instytut Ochrony Pracy

Stworzenie rozwiązań prawnych i organizacyjnych, które umożliwią osobom niepełnosprawnym podjecie pracy zawodowej jest jednym z podstawowych założeń programów polityki społecznej, przyjętych przez państwa członkowskie Unii Europejskiej. Szczególną formą zapewnienia zatrudnienia tej grupie osób, a zwłaszcza osobom niepełnosprawnym o znacznie obniżonej zdolności do wykonywania pracy są zakłady pracy chronionej. Podstawę prawną do opracowania krajowych, szczegółowych przepisów regulujących tę formę zatrudnienia osób niepełnosprawnych stanowią zapisy następujących międzynarodowych dokumentów: konwencji nr 159 Międzynarodowej Organizacji Pracy z 1985 r. dotyczącej rehabilitacji zawodowej i zatrudnienia osób niepełnosprawnych, zalecenia nr 99 Międzynarodowej Organizacji Pracy z 1955 r. dotyczącego rehabilitacji zawodowej osób niepełnosprawnych oraz zalecenia Komitetu Rady Ministrów Rady Europy z 1992 r. w sprawie spójnej polityki wobec osób niepełnosprawnych. W poszczególnych krajach ośrodki pracy chronionej przyjmują różne nazwy, np.: warsztaty pracy chronionej we Francji, przedsiębiorstwa socjalnego zatrudnienia w Holandii, czy też specjalne ośrodki pracy w Hiszpanii. W każdym z tych państw zorganizowanie i funkcjonowanie tego typu zakładów służyć ma przede wszystkim zapewnieniu osobom niepełnosprawnym (zwłaszcza z ograniczoną zdolnością do pracy) odpowiedniego zatrudnienia, specjalistycznego szkolenia oraz poradnictwa zawodowego, a także odpowiedniej dla tych osób rehabilitacji. Skuteczne prowadzenie zawodowej rehabilitacji osób niepełnosprawnych w tak szerokim zakresie umożliwiłoby, w dalszej perspektywie, przygotowanie pracowników niepełnosprawnych do zatrudnienia na otwartym rynku pracy. (...)


Impact of social responsibility rules enforcement on the quality of life at work
"Bezpieczeństwo Pracy - Monthly (Occupational Safety)" 4/2011 str. 16-18

Dr Inż. Zofia Pawłowska Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

A newly developed international standard ISO 26 000 should support companies in understanding and implementing social responsibility. One of the expected results of integrating social responsibility with OSH management is improving the quality of working life. The research presented in the article confirms that statistically significant differences exist between almost all indexes characterizing the quality of working life in companies with different level of implementing social responsibility in OSH management.


Occupational safety and health management and corporate social responsibility in the light of SA and ISO standards
"Bezpieczeństwo Pracy - Monthly (Occupational Safety)" 3/2011 str. 19-21

Mgr Małgorzata Pęciłło Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

Corporate social responsibility (CSR) means voluntary incorporating environmental and social aspects that are beyond legal requirements into business activities of a company and its relationships with stakeholders. Increasing interests in this idea has been expressed in standards, e.g., Social Accountability 8000 standards and the ISO 26000 standard published in 2010. Stressing human factors in business activity is a key action within CSR. Meanwhile according to CIOP-PIB’s study on good practices, Polish enterprises seldom voluntarily incorporate elements of CSR in occupational safety and health into their practice.


01 Portal wiedzy o BHP - Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy