Opisy zagrożeń zawodowych
OBCIĄŻENIA TERMICZNE W ŚRODOWISKU PRACY

OBCIĄŻENIA TERMICZNE W ŚRODOWISKU PRACY  -  ARTYKUŁY

 

Metody oceny środowiska umiarkowanego cieplnie zgodnie z zapisem normy PN-EN ISO 7730:2006
"Podstawy i Metody Oceny Środowiska Pracy" 63/2010 str. 93-100

Anna Bogdan


Zapewnienie pracownikom poczucia komfortu przez regulację odpowiednich parametrów środowiska pracy to m.in.: zmniejszenie liczby popełnianych przez nich błędów w pracy, ograniczenie liczby wypadków, chorób zawodowych, a także poprawa wydajności pracy oraz jakości pro-duktów i usług. Według danych GUS w 2008 r. około 60 tys. osób w Polsce jest zatrudnionych w warunkach mikroklimatu zimnego i gorącego, co oznacza, że przeważająca część społeczeństwa pracuje w mikroklimacie umiarkowanym, a więc w środowisku, które powinno spełniać wymagania komfortu termicznego, natomiast przez użytkowników najczęściej jest odbierane jako niesatysfakcjonujące. W artykule zaprezentowano metody oceny komfortu cieplnego ogólnego i miejscowego.



Wskaźnik WBGT – zalety i źródła nieścisłości związane z jego zastosowaniem
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 4/2016 str. 22-24

dr Anna Marszałek Centralny Instytut Ochrony Pracy – Państwowy Instytut Badawczy

W artykule przedstawiono ogólne zasady dotyczące wyznaczania wskaźnika WBGT i jego zastosowania do oceny obciążenia cieplnego w środowisku gorącym. Zwrócono uwagę na ważne aspekty wykonywania pomiarów parametrów składowych, w szczególności dotyczące rodzaju stosowanych przyrządów pomiarowych, wpływu prędkości przepływu i wilgotności powietrza na wyniki pomiarów i ich interpretację.  Wszystko to może być źródłem błędów przy wyznaczaniu wskaźnika. Przedstawiono inne sposoby wyznaczania wskaźnika WBGT, bazujące na danych meteorologicznych. Ponadto zapoznano czytelników z kierunkami nowelizacji normy ISO 7243.



Praca w środowisku zimnym jako czynnik ryzyka chorób układu krążenia
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 2/2014 str. 4-7

lek. med. Elżbieta Łastowiecka-Moras Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

Praca w środowisku zimnym po­wo­du­je znaczne ob­cią­że­nie ukła­du krą­że­nia. Jest to szcze­gól­nie nie­bez­piecz­ne dla osób z cho­ro­ba­mi ukła­du krą­że­nia (cho­ro­bą wień­co­wą, nad­ci­śnie­niem tęt­ni­czym) oraz dla osób starszych. W Polsce od wielu lat – mimo postępów w diagnostyce i leczeniu – choroby te są odpowiedzialne za ok. 50% wszystkich zgonów, co stawia nasz kraj na jednym z pierwszych miejsc pod tym względem w Europie.

Publikacje naukowe dotyczą przede wszystkim wpływu niskich temperatur otoczenia na zaostrzenie chorób układu krążenia w populacji ogólnej. Znany jest fakt, że przypadki zawału serca i zaostrzenia choroby niedokrwiennej serca występują częściej w chłodniejszych porach roku. Według badań, narażenie na zimno zwiększa również skurczowe i rozkurczowe ciśnienie tętnicze krwi. Powtarzająca się ekspozycja na środowisko zimne w miejscu pracy może stanowić również ryzyko rozwoju nadciśnienia tętniczego i choroby niedokrwiennej serca. 



Zasady merytoryczne obliczania wymaganej izolacyjności cieplnej odzieży IREQ (2)
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 10/2013 str. 16-19

mgr inż. Andrzej Sobolewski Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

W 2. części artykułu objaśnione zostały pojęcia izolacyjności cieplnej odzieży: podstawowej (basic clothing insulation), efektywnej (effective clothing insulation), wynikowej (resultant clothing insulation)  i wymaganej (required clothing insulation IREQ) oraz łączące je związki. Zaprezentowano również program komputerowy przeznaczony do obliczania wskaźników IREQminimal i IREQneutral i dopuszczalnego czasu ekspozycji pracownika DLE (Duration Limited Exposure) w środowisku zimnym oraz niezbędnego czasu odnowy RT (Recovery Time) w przypadku użycia odzieży o niewystarczającej ciepłochronności. Autor ustosunkowuje się także do interpretacji pojęcia „mikroklimat zimny” w ujęciu, Dz. U. Nr 274 poz. 1621 oraz celowości szacowania niepewności wskaźnika IREQ.



Dobór odzieży ochronnej do przebywania i pracy w środowisku zimnym
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 8/2013 str. 26-30

mgr inż. Andrzej Sobolewski Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

Artykuł przeznaczony jest dla osób zajmujących się oceną obciążenia cieplnego oddziałującego na człowieka pracującego w środowisku chłodnym i zimnym. Przedstawiono w nim zasady doboru odzieży o izolacyjności cieplnej odpowiedniej do przebywania w tych środowiskach, opierające się na założeniach teoretycznych wynikających ze współczesnego poziomu wiedzy.



Indywidualne układy chłodzące organizm podczas pracy w gorącym środowisku
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 3/2013 str. 12-15

Grażyna Bartkowiak Anna Dąbrowska

Zagrożenie wynikające z obciążenia cieplnego podczas pracy w gorącym środowisku sprawia, iż niezbędne jest eliminowanie lub ograniczanie akumulacji ciepła w organizmie tak, aby mikroklimat gorący nie stanowił zagrożenia dla zdrowia osób pracujących na stanowiskach pracy w warunkach zagrożenia tym czynnikiem. W związku z tym podejmowanych jest wiele prac, których celem jest zaprojektowanie skutecznego układu chłodzącego, z wykorzystaniem różnych czynników chłodzących, pozwalającego na odebranie nadmiaru ciepła generowanego przez organizm. Przedmiotem publikacji jest analiza znanych rozwiązań indywidualnego chłodzenia organizmu pod kątem opracowania układu ergonomicznego, zapewniającego komfort cieplny pracownika w gorącym środowisku na stanowisku charakteryzującym się ograniczoną mobilnością.



Odzież ochronna do pracy w zimnym środowisku – zasady projektowania i doboru
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 2/2013 str. 8-12

Anna Marszałek Grażyna Bartkowiak

W artykule omówiono znaczenie i właściwości odzieży ciepłochronnej mającej zastosowanie w zimnym środowisku. W szczególności, opisano sposób doboru takiej odzieży oraz związane w tym trudności wynikające z rodzaju wykonywanej pracy, ale również zależne od charakterystyki fizycznej samego użytkownika. Omówiono zagadnienia dotyczące projektowania odzieży do zimnego środowiska.



Obciążenie cieplne pracowników w gorącym środowisku pracy i sposoby jego redukcji
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 10/2012 str. 28-32

Dr Inż. Grażyna Bartkowiak Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy Dr Anna Marszałek Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy Mgr Inż. Anna Dąbrowska Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

Według danych GUS z 2011 r., w Polsce w warunkach zagrożenia mikroklimatem gorącym pracuje blisko 20 tys. osób. Z uwagi na szkodliwy wpływ długotrwałej pracy w warunkach wysokiej temperatury na funkcjonowanie organizmu pracownika, niezbędna jest identyfikacja gorących stanowisk pracy oraz podejmowanie prób minimalizacji obciążenia cieplnego pracowników. W niniejszym artykule opisano sposób oceny obciążenia cieplnego osób pracujących w środowisku gorącym zgodnie z PN-EN 27243:2005 (określenie współczynnika WBGT), a także przedstawiono warunki panujące na wybranych gorących stanowiskach pracy: w elektrociepłowni, hucie, piekarni i cukierni oraz górnictwie.



Zagrożenie zimnym środowiskiem w aspekcie wieku pracownika i parametrów odzieży ciepłochronnej
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 8/2012 str. 20-23

Dr Anna Marszałek Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

W artykule przedstawiono problemy dotyczące doboru odzieży ciepłochronnej w zimnym środowisku, związane ze znacznymi różnicami osobniczymi (wiek, płeć, budowa fizyczna, wydolność fizyczna). Omówiono wyniki badań z udziałem kobiet i mężczyzn w różnym wieku, zatrudnionych w zimnym środowisku – osoby badane wykonywały w warunkach laboratoryjnych czynności odzwierciedlające pracę na rzeczywistych stanowiskach. Podkreślono konieczność różnicowania odzieży ochronnej w zależności od indywidualnych potrzeb, a także uwzględniania zasad związanych z zapewnieniem bezpieczeństwa pracy w zimnym środowisku.



O problemach związanych z oceną środowiska cieplnego za pomocą wskaźnika PMV
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 12/2011 str. 20-23

Mgr Inż. Andrzej Sobolewski Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy Mgr Inż. Magdalena Zwolińska Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

W artykule przestawiono rozważania nt. oszacowań wskaźnika PMV (Predicted Mean Vote – Przewidywana Średnia Ocena) jako wyznacznika komfortu cieplnego. Z reguły, podczas obliczeń PMV (szczególnie przy wysokim tempie metabolizmu), nie uwzględnia się strumienia mocy W wykorzystywanego na pracę mechaniczną. W artykule zaprezentowano rozważania dotyczące różnic między wartościami wskaźnika PMV obliczonymi przy założeniu W = 0 a wartościami oszacowanymi przy założeniu W ≠ 0. Ustosunkowano się także do konieczności szacowania niepewności wskaźnika PMV.



Zimne środowisko - sposoby zabezpieczenia organizmu człowieka przed oddziaływaniem zimna
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 10/2011 str. 18-21

Dr Anna Marszałek Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

W artykule przedstawiono zasady oceny obciążenia cieplnego człowieka w zimnym środowisku dotyczące zarówno wychłodzenia ogólnego, jak i lokalnego. Opisano też czynniki wpływające na zróżnicowanie wymagań pracowników odnośnie ciepłochronności odzieży ochronnej. Wyszczególniono czynniki pozwalające zachować równowagę cieplną w zimnym środowisku.



Ocena lokalnego dyskomfortu cieplnego w pomieszczeniach biurowych
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 7-8/2011 str. 24-26

Dr Inż. Anna Bogdan Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

W artykule przedstawiono informacje dotyczące lokalnego dyskomfortu cieplnego i metod jego oceny, zgodnie z PN-EN ISO 7730:2006. Choć zazwyczaj aspekt ten pomijany jest w badaniach środowiska pracy, należy o nim pamiętać, bowiem dyskomfort cieplny to bardzo poważny problem, który występuje zbyt często w biurowej przestrzeni pracy. Problem dyskomfortu cieplnego można stosunkowo łatwo rozwiązać.



Ocena ryzyka zawodowego w aspekcie stresu cieplnego w pomieszczeniach zamkniętych
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 3/2011 str. 7-10

Dr Inż. Anna Bogdan Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

W artykule zaprezentowano metodę oceny ryzyka zawodowego w pomieszczeniach zamkniętych, która dotyczy zarówno możliwości wystąpienia obciążenia cieplnego w środowisku gorącym, jak i dyskomfortu termicznego w środowisku umiarkowanym, w rozumieniu PN-EN ISO 15265:2005. Norma ta może być stosowana w każdym środowisku pracy, w którym parametry powietrza, metabolizm pracowników lub izolacyjność cieplna ich odzieży mają stałe lub zmienne w czasie wartości.



Ocena komfortu i obciążenia cieplnego człowieka z zastosowaniem wirtualnych manekinów termicznych
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 11/2010 str. 8-11

Dr Inż. Anna Bogdan Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

W prognozowaniu obciążenia termicznego oraz modelowaniu izolacyjności cieplnej odzieży stosowanej na danym stanowisku pracy od lat stosowane są rzeczywiste manekiny termiczne umożliwiające odwzorowanie procesów wymiany ciepła pomiędzy człowiekiem a otoczeniem. Wraz z rozwojem technik numerycznego modelowania wymiany ciepła opracowywane są również wirtualne manekiny termiczne, które umożliwiają szybkie określenie ryzyka wystąpienia obciążenia termicznego na danym stanowisku pracy. W artykule przedstawiono informacje na temat konstrukcji pierwszego polskiego wirtualnego manekina termicznego, wyposażonego w moduł umożliwiający symulację również działania układu termofizjologii człowieka.



Metoda oceny ryzyka zawodowego podczas pracy w środowisku zimnym
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 9/2010 str. 26-28

Dr Inż. Anna Bogdan Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

W artykule przedstawiono metodę oceny ryzyka pracy w środowisku zimnym zgodnie z zasadami opisanymi w normie PN-EN ISO 15743:2009 Ergonomia środowiska termicznego. Zimne miejsca pracy. Ocena i zarządzanie ryzykiem (oryg.). Procedurę oceny zilustrowano praktycznym przykładem.



Ocena obciążenia termicznego podczas pracy na wybranych stanowiskach w piekarni
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 9/2009 str. 10-12

Dr Inż. Anna Bogdan Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

W artykule omówiono szczegółowo metodykę prowadzenia oceny obciążenia termicznego pracownika eksponowanego na środowisko gorące. Procedurę oceny zobrazowano praktycznym przykładem badań na wybranych stanowiskach pracy w piekarni.



Czynniki kształtujące tolerancję zimnego środowiska
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 4/2009 str. 13-15

Dr Anna Marszałek Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

W artykule omówiono niektóre czynniki mające wpływ na tolerancję zimnego środowiska, do których należą wiek, wydolność fizyczna i poziom aklimatyzacji osoby eksponowanej, ale też odzież ochronna, jako czynnik zewnętrzny. Oddziaływanie niektórych z wymienionych czynników nie jest jeszcze jednoznacznie określone.



Ocena środowiska zimnego - według PN-EN ISO 11079:2008
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 3/2009 str. 2-5

Dr Inż. Anna Bogdan Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

W artykule przedstawiono metodę oceny środowiska zimnego zgodnie z zasadami opisanymi w PN-EN ISO 11079:2008 Ergonomia środowiska termicznego. Wyznaczanie i interpretacja stresu termicznego wynikającego z ekspozycji na środowisko zimne z uwzględnieniem wymaganej izolacyjności cieplnej odzieży (IREQ) oraz wpływu wychłodzenia miejscowego (oryg.). Procedurę obliczania przedstawiono na podstawie praktycznego przykładu.



Wpływ zimnego środowiska na organizm człowieka
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 1/2009 str. 10-12

Dr Anna Marszałek Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

W artykule omówiono reakcje człowieka na zimne środowisko z podziałem na ogólne i lokalne jego oddziaływanie. Zwrócono uwagę na wielkość obciążenia cieplnego w zależności od pory roku, intensywności pracy i miejsca jej wykonywania (otwarta przestrzeń lub pomieszczenie).



Komfort cieplny chirurgów pracujących na bloku operacyjnym
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 11/2008 str. 6-8

Dr Inż. Anna Bogdan, Dr Hab. N. Med. Iwona Sudoł-Szopińska Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

W artykule scharakteryzowano warunki mikroklimatu panującego na bloku operacyjnym oraz wymagania dotyczące odzieży medycznej i chirurgicznej. Przedstawiono również wyniki badań przeprowadzonych w ramach I etapu projektu pn. Ocena właściwości fizjologicznych odzieży chirurgicznej w celu zapewnienia komfortu termicznego, realizowanego w CIOP-PIB.



Instalacje wentylacyjne i klimatyzacyjne - metody czyszczenia i dezynfekcji (2)
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 10/2008 str. 16-17

Dr Inż. Anna Charkowska Politechnika Warszawska, Dr Inż. Anna Bogdan Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

W artykule omówiono sposoby czyszczenia i dezynfekcji przewodów wentylacyjnych i klimatyzacyjnych. Przedstawiono także przykładowe urządzenia czyszczące oraz wskazano wady i zalety dezynfekcji za pomocą biocydów i lamp UV-C.



Instalacje wentylacyjne i klimatyzacyjne - kontrola stanu higienicznego (1)
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 7-8/2008 str. 36-40

Dr Inż. Anna Bogdan Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy, Dr Inż. Anna Charkowska Politechnika Warszawska

W artykule omówiono wpływ zanieczyszczenia przewodów wentylacyjnych i klimatyzacyjnych na jakość środowiska w pomieszczeniach biurowych i na zdrowie pracowników. Przedstawiono również obecny stan prawny dotyczący kontroli czystości przewodów w Polsce i pozostałych krajach.



Komfort termiczny w pomieszczeniach biurowych w aspekcie norm
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 6/2007 str. 16-19

Mgr Inż. Anna Chojnacka, Dr Hab. N. Med. Iwona Sudoł-Szopińska Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

"Zapewnienie pracownikom poczucia komfortu cieplnego poprzez regulację odpowiednich parametrów środowiska pracy przekłada się, m.in. na zmniejszenie liczby popełnianych błędów, ograniczenie liczby wypadków oraz chorób zawodowych, a także poprawę wydajności pracy oraz jakości produktów i usług. Dokument przygotowany przez Centrum Tematyczne Research on Work and Health Europejskiej Agencji ds. Bezpieczeństwa i Zdrowia w Pracy wykazał, że dyskomfort termiczny jest identyfikowany jako jeden z głównych fizycznych czynników ryzyka w środowisku pracy. W 2005 roku w warunkach mikroklimatu gorącego zatrudnionych było 17,4 tys., zimnego - 18,3 tys. pracowników w Polsce. W tym artykule przedstawiono możliwości analizy środowiska pracy pod względem komfortu termicznego, na podstawie norm: PN-78/B-03421, PN-ISO 7730:2006(U), prEN 15251. Zwrócono przede wszystkim uwagę na ich aspekt praktyczny, tzn. możliwość projektowania budynków i pomieszczeń spełniających wymagania komfortu cieplnego oraz ocenę komfortu termicznego pomieszczeń."



Określanie warunków komfortu termicznego w pomieszczeniach za pomocą wskaźników PMV i PPD
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 5/2007 str. 19-23

Dr Hab. N. Med. Iwona Sudoł-Szopińska, Mgr Inż. Anna Chojnacka Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

Komfort termiczny jest, obok m.in. jakości powietrza wewnętrznego, poziomu hałasu, czy np. wystroju wnętrza, istotnym elementem pozytywnego odbioru otaczającego środowiska. Z uwagi na stale wydłużający się czas spędzany, zarówno w życiu zawodowym, jak i pozazawodowym w pomieszczeniach, w których warunki środowiska są sztucznie kształtowane przez urządzenia klimatyzacyjne, niezbędne jest zaprojektowanie parametrów powietrza wewnętrznego w taki sposób, aby przebywanie w nich nie prowadziło do zaburzeń zdrowotnych (np. zespół chorego budynku - Sick Building Syndrome). W artykule przedstawiono metodę oceny pomieszczeń pod względem komfortu cieplnego, na podstawie normy PN-EN ISO 7730:2006: Ergonomia środowiska termicznego. Analityczne wyznaczanie i interpretacja komfortu termicznego z zastosowaniem obliczania wskaźników PMV i PPD oraz kryteriów lokalnego komfortu termicznego. W sposób praktyczny zilustrowano prowadzenie takiej oceny na przykładzie pomieszczenia biurowego.



Praktyczne aspekty oceny narażenia pracowników zatrudnionych w warunkach środowiska zimnego za pomocą wskaźników WCI i IREQ
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 2/2007 str. 16-19

Dr Hab. N. Med. Iwona Sudoł-Szopińska, Mgr Inż. Anna Chojnacka Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

Ocena narażenia pracowników na oddziaływanie środowiska zimnego jest przeprowadzana za pomocą dwóch wskaźników: WCI (wind chill index) oraz IREQ (required clothing insulation), z których pierwszy opisuje wpływ miejscowego chłodzenia organizmu przez zimny strumień powietrza, drugi zaś określa izolacyjność cieplną odzieży ochronnej, wymaganą w celu zapobiegania oziębieniu całego ciała. W artykule przedstawiono metodę oceny obciążenia środowiskiem zimnym na przykładzie stanowiska pracy w chłodni, opierając się na obowiązującej normie PN-87/N-08009 Ergonomia. Środowiska zimne. Metoda oceny ujemnego obciążenia termicznego oparta na wskaźnikach WCI i IREQ oraz wg procedury obliczeniowej zawartej w raporcie technicznym ISO/TR 11079:1993 Evaluation of cold environments - Determination of required clothing insulation (IREQ). Na podstawie praktycznego przykładu wskazano na różnice obliczeniowe szacowanego ryzyka uzyskiwane przy postępowaniu zgodnym z wytycznymi powyższych norm.



Ocena obciążenia termicznego pracowników za pomocą wskaźnika WBGT - aspekty praktyczne
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 10/2006 str. 16-20

Dr Hab. Med. Iwona Sudoł-Szopińska, Mgr Inż. Andrzej Sobolewski, Mgr Inż. Anna Chojnacka Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

Podstawą oceny ryzyka w mikroklimacie gorącym jest norma PN-EN 27243:2005: Środowiska gorące. Wyznaczanie obciążenia termicznego działającego na człowieka podczas pracy, oparte na wskaźniku WBGT. Prawidłowo przeprowadzona ocena obciążenia termicznego pracownika, opierająca się na postanowieniach tej normy, obejmuje trzy etapy. Etap pierwszy stanowi ogólna ocena warunków pracy, dokonywana na podstawie analizy warunków termicznych środowiska pracy i stopnia jej intensywności, wywiadu z pracownikiem służby bhp i pracownikami, a także pomiaru parametrów mikroklimatu tego środowiska. Etap drugi obejmuje określenie, ewentualnie pomiar wydatku energetycznego i izolacyjności cieplnej odzieży ochronnej oraz obliczenie wskaźnika WBGT. W trzecim etapie wartość obliczonego wskaźnika WBGT jest porównywana z wartościami odniesienia (tzn. dopuszczalnymi) WBGT. W artykule omówiono metodę pomiaru wskaźnika stresu termicznego WBGT na przykładzie pracy piekarza podczas zmiany roboczej oraz przedstawiono aparaturę badawczą, i wszystkie parametry, które należy uwzględnić dokonując oceny ryzyka związanego z pracą w mikroklimacie gorącym.



Wpływ temperatury środowiska zewnętrznego na sprawność działania człowieka
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 7-8/2006 str. 16-19

Dr Hab. Med. Iwona Sudoł-Szopińska, Dr Anna Łuczak Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy

"Stres termiczny, będący integralnym elementem pracy w wielu sytuacjach życia zawodowego i pozazawodowego, ma istotny wpływ na sprawność i bezpieczeństwo działania człowieka. W artykule przedstawiono procesy fizjologiczne oraz sprawności i funkcje poznawcze, których poziom ulega istotnemu obniżeniu w warunkach stresu termicznego, jak również czynniki indywidualne i środowiskowe mające znaczenie w relacji stres termiczny - sprawność człowieka. Szczególną sytuacją, zwłaszcza w sezonie letnim, narażenia na mikroklimat gorący jest stosowanie kasku ochronnego, np. motocyklowego, który mimo niepodważalnej roli w zakresie ochrony głowy przed urazami mechanicznymi, może mieć niekorzystny wpływ na szereg procesów poznawczych motocyklisty, z uwagi na tworzące się w przestrzeni pod kaskiem gorące środowisko. W artykule omówiono więc także szczególną rolę głowy w procesie wymiany ciepła między człowiekiem i otoczeniem, podkreślając przy tym znaczenie badań nad wpływem różnych elementów odzieży ochronnej, w tym kasków, m.in. systemów ich chłodzenia, na komfort i bezpieczeństwo człowieka w warunkach stresu termicznego."



Strategia i profilaktyka zagrożeń na przykładzie pracy w gorącym środowisku
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 7-8/2001 str. 39-40

Dr Anna Marszałek Centralny Instytut Ochrony Pracy



Czynnik ludzki w bezpieczeństwie pracy. Zima dobra, zima zła...
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 12/2000 str. 26-27

Prof. Dr Hab. Med. Krzysztof Kwarecki Dr Krystyna Zużewicz Centralny Instytut Ochrony Pracy



Współczesny manekin termiczny - jego konstrukcja i zastosowanie
"Bezpieczeństwo Pracy - Nauka i Praktyka" 1/2000 str. 16-20

Dr Krzysztof Sołtyński Centralny Instytut Ochrony Pracy

Manekiny termiczne znajdują zastosowanie od ponad 50 lat. McCullough i inni (1987) w przeglądowej pracy podali systematyczny opis tych konstrukcji oraz zidentyfikowali 12 laboratoriów na świecie, w których znajdują one zastosowanie. Manekiny termiczne znalazły zastosowanie głównie w badaniach własności cieplnych odzieży - początkowo w Stanach Zjednoczonych (Seppanen i inni 1972; Sprague and Munson, 1974; McCullough i inni 1983, 1985, 1989), później w Danii (Olesen i inni 1982, 1983) - ale również w testowaniu środowisk termicznych (Wyon i inni 1985). Poziom technicznego wyrafinowania konstrukcji manekinów termicznych jest bardzo zróżnicowany. Począwszy od statycznych, przystosowanych do zachowania jednej pozycji i badania suchej (konwekcyjnej i radiacyjnej) wymiany ciepła, do ruchomych, wielosekcyjnych z symulacją pocenia, a nawet oddychania (Umbach, 1988; Coppelia, 1992; Madsen i inni 1990). Oprócz standardowego wykorzystania, manekiny termiczne mogą być również pomocne w aplikacjach, dla których bezpośrednie badania na ludziach są dla badanych niewygodne i uciążliwe np. w badaniach chłodzenia ciała wodą (Smallhorn, 1988; Allen 1988) oraz w badaniach dzieci (Holmer, 1984). Międzynarodowa aktywność na tym polu niewątpliwie zaowocuje w przyszłości wykorzystaniem nowych technologii do budowy manekinów, pełną automatyzacją procesu pomiaru, przetwarzania i prezentacji wyników, zwiększonymi możliwościami badawczymi tych urządzeń oraz poszerzeniem pola ich zastosowań. W niniejszym artykule przedstawiony zostanie szerzej jeden z ważniejszych aspektów zastosowania manekinów termicznych, a mianowicie wykorzystanie ich do badania izolacji cieplnej odzieży zgodnie ze wstępnymi postanowieniami Międzynarodowej Organizacji Standardów ISO (Draft International Standard ISO/DIS 9920; Ergonomics of the thermal environment - Estmation of the thermal insulation and evaprative resistance of a clothing ensemble). (...)