Czas skutecznego działania pochłaniaczy

Czas skutecznego działania pochłaniaczy

Czas skutecznego działania pochłaniaczy zależy od następujących czynników:

  • typu pochłaniacza,
  • pojemności sorpcyjnej,
  • wilgotności i temperatury otaczającego powietrza,
  • stopnia uciążliwości pracy,
  • stężenia pary lub gazu w powietrzu,
  • rodzaju gazu lub pary.

Dla użytkownika konieczność stosowania pochłaniaczy wiąże się z trudnościami w określeniu momentu, w którym niezbędna jest jego wymiana spowodowana nasyceniem sorbentu.   W takim przypadku dalsze użytkowanie elementu pochłaniającego powoduje, że użytkownik zaczyna oddychać zanieczyszczoną atmosferą. Z analizy rodzaju czynników  wpływających na czas skutecznego działania pochłaniaczy  wynika, że ocena laboratoryjna umożliwia jedynie sprawdzenie minimalnych wymagań, co do czasu ochronnego działania w stosunku do wytypowanych substancji testowych, będących w mieszaninie gazu pomiarowego w stosunku objętościowym odpowiednim do deklarowanej przez producenta klasy ochronnej.  Zapis w normie EN 14387:2004 mówiący o zachowaniu proporcjonalności pomiędzy czasem ochronnego działania, a objętościowym stężeniem zanieczyszczenia w postaci par lub gazów umożliwia obliczenie zmiany czasu ochronnego działania w stosunku do minimalnego czasu określonego w normie EN 14387:2004, w przypadku, gdy pochłaniacz użytkowany jest w innym niż testowe objętościowym stężeniu par lub gazów. Nie uwzględnia to jednak innych czynników, które powodują zmianę właściwości ochronnych pochłaniaczy.

           Najpowszechniej stosowaną metodą oceny stopnia zużycia pochłaniaczy jest wykorzystanie ostrzegawczych cech substancji chemicznych takie jak: zapach, smak, drażnienie błon śluzowych. Postępowanie takie ma jednak swoje słabe strony. Istnieją bowiem trzy grupy substancji chemicznych, biorąc jako kryterium podziału, porównanie progowych stężeń zapachu z normatywami higienicznymi. Są to związki odznaczające się:

  • granicznym stężeniem zapachu niższym niż wartość higienicznego normatywu;
  • granicznym stężeniem zapachu równym niż wartość higienicznego normatywu;
  • granicznym stężeniem zapachu wyższym niż wartość higienicznego normatywu.

           Do trzeciej z wymienionych grup zaliczono wiele niebezpiecznych dla człowieka substancji chemicznych, które wyczuwalne są zmysłami węchu, gdy ich stężenie w powietrzu jest niebezpieczne dla organizmu człowieka. Dobierając więc sprzęt pochłaniający należy poddać dokładnej analizie rodzaj czynników chemicznych występujących w środowisku pracy i oszacować czas skutecznego działania uwzględniając wszystkie czynniki wpływające na zmianę ich pojemności sorpcyjnej.

 
01 Portal wiedzy o BHP - Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy