TRICHLOREK FOSFORU
IDENTYFIKACJA KLASYFIKACJA i OZNAKOWANIE WARTOŚCI NDS METODY OZNACZANIA WŁAŚCIWOŚCI FIZYKOCHEMICZNE INFORMACJE TOKSYKOLOGICZNE PIERWSZA POMOC INFORMACJE DODATKOWE
IDENTYFIKACJA
NazwaTrichlorek fosforu
Numer CAS7719-12-2
Synonimytrójchlorek fosforu, chlorek fosforawy
KLASYFIKACJA i OZNAKOWANIE
Wg Rozporządzenia WE nr 1272/2008 (CLP)
Klasyfikacja CLPAcute Tox. 2(*) inhal. (Toksyczność ostra, kat.2 – droga oddechowa), H330;
Acute Tox. 2(*), oral (Toksyczność ostra, kat.2 – droga pokarmowa), H300;
STOT RE 2(*) (Działanie toksyczne na narządy docelowe – narażenie powtarzane, kat. 2), H373(**);
Skin Corr. 1A (Działanie żrące/drażniące na skórę, kat. 1A), H314;
Oznakowanie CLP
Piktogramy GHS
Hasło ostrzegawczeNiebezpieczeństwo
Zwrot wskazujący rodzaj zagrożenia (H)H330: Wdychanie grozi śmiercią.
H300: Połknięcie grozi śmiercią.
H373**: Może powodować uszkodzenie narządów poprzez długotrwałe lub powtarzane narażenie .
H314*: Powoduje poważne oparzenia skóry oraz uszkodzenia oczu.
Zwrot wskazujący środki ostrożności (P)P260: Nie wdychać pyłu/dymu/gazu/mgły/par/rozpylonej cieczy.
P280: Stosować rękawice ochronne/odzież ochronną/ochronę oczu/ochronę twarzy.
P301 + P310: Natychmiast skontaktować się z ośrodkiem zatruć lub lekarzem.
P330: Wypłukać usta.
P303 + P361 + P353: W przypadku dostania się na skórę (lub na włosy): Natychmiast usunąć/zdjąć całą zanieczyszczoną odzież. Spłukać skórę pod strumieniem wody/prysznicem.
P304 + P340: W przypadku dostania się do dróg oddechowych: Wyprowadzić lub wynieść poszkodowanego na świeże powietrze i zapewnić warunki do odpoczynku w pozycji umożliwiającej swobodne oddychanie.
P310: Natychmiast skontaktować się z ośrodkiem zatruć lub lekarzem.
P305 + P351 + P338: W przypadku dostania się do oczu: Ostrożnie płukać wodą przez kilka minut. Wyjąć soczewki kontaktowe, jeżeli są i można je łatwo usunąć.
P403 + P233: Przechowywać w dobrze wentylowanym miejscu. Przechowywać pojemnik szczelnie zamknięty.
Dodatkowe kody zwrotówEUH014: Reaguje gwałtownie z wodą.
EUH029: W kontakcie z wodą uwalnia toksyczne gazy.
Specyficzne stężenia graniczne
Wg 67/548/EWG lub 1999/45/WE
Klasyfikacja R14, R29, T+; Produkt bardzo toksyczny R26/28, Xn; Produkt szkodliwy R48/20, C; Produkt żrący R35
Oznakowanie
Znaki ostrzegawcze
Znak ostrzegawczy Symbole Wyjaśnienie znaku ostrzegawczego
T+ Produkt bardzo toksyczny
Xn Produkt szkodliwy
C Produkt żrący
Zwroty ryzyka (R)R14 - Reaguje gwałtownie z wodą.
R26/28 - Działa bardzo toksycznie przez drogi oddechowe i po połknięciu.
R35 - Powoduje poważne oparzenia.
R48/20 - Działa szkodliwie przez drogi oddechowe; stwarza poważne zagrożenie zdrowia w następstwie długotrwałego narażenia.
Zwroty bezpieczeństwa (S)S1/2 - Przechowywać pod zamknięciem i chronić przed dziećmi.
S7/8 - Przechowywać pojemnik szczelnie zamknięty w suchym pomieszczeniu.
S26 - Zanieczyszczone oczy przemyć natychmiast dużą ilością wody i zasięgnąć porady lekarza.
S36/37/39 - Nosić odpowiednią odzież ochronną, odpowiednie rękawice ochronne i okulary lub ochronę twarzy.
S45 - W przypadku awarii lub jeżeli źle się poczujesz, niezwłocznie zasięgnij porady lekarza - jeżeli to możliwe, pokaż etykietę.
WARTOŚCI NAJWYŻSZYCH DOPUSZCZALNYCH STĘŻEŃ
NDS: 1 mg/m3
NDSCh:2 mg/m3
NDSP: -
METODY OZNACZANIA SUBSTANCJI W POWIETRZU ŚRODOWISKA PRACY
PN-Z-04073-3:2013
PiMOŚP 2012, z. 71
WŁAŚCIWOŚCI FIZYKOCHEMICZNE
Właściwości podstawoweMasa cząsteczkowa: 137,3
Stan skupienia w temp. 20°C: dymiąca ciecz
Barwa: bezbarwna
Zapach: ostry, drażniący
Temperatura topnienia: 111,8°C
Temperatura wrzenia: 76°C
Gęstość w temp. 21°C: 1,57 g/cm3
Gęstość par względem powietrza: 4,75
Prężność par w temp. 20°C 194 hPa
Stężenie pary nasyconej:
- w temp. 20°C: 716 g/m3
- w temp. 30°C: 1055 g/m3
Rozpuszczalność w wodzie w temp. 20°C: gwałtowna reakcja
Rozpuszczalność w innych rozpuszczalnikach: rozpuszcza się w eterze etylowym, benzenie, chloroformie
Właściwości dodatkoweWspółczynnik załamania światła w temp. 20°C: 1,5200
Ciepło parowania: 222,8 J/g
Współczynnik podziału n-oktanol/woda (log POW): brak danych
INFORMACJE TOKSYKOLOGICZNE
Stężenia oraz dawki śmiertelne i toksyczne
Próg wyczuwalności zapachu - brak danych
LD50 (szczur, doustnie) - 550 mg/kg
LC50 (szczur, inhalacja) - 593 mg/m3 (4 h)
LD50 (królik, szczur, skóra) - 1260 mg/kg
TCL0 (człowiek, inhalacja) - brak danych

Działanie toksyczne i inne szkodliwe działanie biologiczne na ustrój człowieka: substancja bardzo toksyczna, żrąca i drażniąca.

Drogi wchłaniania: drogi oddechowe, przewód pokarmowy.

Objawy zatrucia ostrego: w postaci par i mgły wywołuje ból i łzawienie oczu, zaburzenia widzenia z ryzykiem oparzenia chemicznego; zaczerwienienie spojówek, kaszel, chrypkę, ból w klatce piersiowej, duszność, zaburzenia oddychania, obrzęk płuc.
Skażenie lub oblanie skóry wywołuje ból i oparzenia chemiczne (z martwicą skóry).

Skażenie oczu wywołuje oparzenie aparatu ochronnego oka i gałki ocznej z ryzykiem trwałych uszkodzeń.

Drogą pokarmową wywołuje oparzenie błony śluzowej jamy ustnej, gardła, przełyku i dalszych części przewodu pokarmowego, z wymiotami krwią, bólem brzucha, ryzykiem perforacji ścian, wstrząsu.
Następstwem oparzenia są zmiany bliznowate z upośledzeniem funkcji, zależnym od lokalizacji i rozległości.
Zatrucie

Drogą pokarmową spowoduje uszkodzenie wątroby i nerek z ich niewydolnością.

Objawy zatrucia przewlekłego: przewlekłe zapalenie oskrzeli, uszkodzenie szkliwa zębów, zmiany kostne, uszkodzenie wątroby i nerek.
PIERWSZA POMOC
Niezbędne leki: tlen, Atrovent, hydrokortyzon, deksametazon do podawania inhalcyjnego, furosemid, pyralgina do podawania pozajelitowego.
Odtrutki: nie są znane.
Leczenie: postępowanie objawowe.

ZATRUCIE INHALACYJNE

Pierwsza pomoc przedlekarska:
Wynieść poszkodowanego z miejsca narażenia. Zapewnić bezwzględny spokój (bezruch) w pozycji półleżącej lub siedzącej. Wysiłek fizyczny może wyzwolić obrzęk płuc. Chronić przed utratą ciepła. W razie duszności (uczucie "braku tchu") podawać tlen, najlepiej przez maskę. Jeżeli u poszkodowanego wystąpiła chrypka, niemożność mówienia, świszczący oddech, uczucie duszenia się - podać do wdychania Atrovent z kapsułki. Wezwać lekarza.
Pomoc lekarska:
Jeżeli utrzymuje się obrzęk krtani (bezgłos, stridor) pomimo podania Atroventu, założyć stałą drogę dożylną, podać dożylnie hydrokortyzon. Brak poprawy uzasadnia intubację dotchawiczą i natychmiastowy transport do szpitala karetką reanimacyjną PR.
Objawy rozpoczynającego się obrzęku płuc uzasadniają: podawanie tlenu, podanie dożylnie hydrokortyzonu, furosemidu. Transport do szpitala karetką reanimacyjną PR pod nadzorem lekarza, bez przerywania leczenia.

SKAŻENIE SKÓRY

Pierwsza pomoc przedlekarska:
Zdjąć odzież, obmyć skórę dużą ilością letniej wody, najlepiej bieżącej. Nie stosować mydła. Nie stosować środków zobojętniających Na oparzenia założyć jałowy opatrunek.
Pomoc lekarska:
W zależności od lokalizacji i rozległości oparzeń - transport do szpitala karetką PR w celu zapewnienia pomocy chirurgicznej. Można podawać pozajelitowo leki przeciwbólowe (np. pyralginę). Należy uwzględnić ryzyko zatrucia inhalacyjnego i poinformować szpital o możliwości wystąpienia opóźnionego obrzęku płuc.

SKAŻENIE OCZU

Pierwsza pomoc przedlekarska:
Płukać oczy przez co najmniej 15 minut dużą ilością chłodnej wody, najlepiej bieżącej (unikać silnego strumienia wody ze względu na ryzyko mechanicznego uszkodzenia rogówki).
Uwaga: osoby narażone na skażenie oczu powinny być pouczone o konieczności i sposobie ich natychmiastowego płukania.
Pomoc lekarska:
W każdym przypadku skażenia oczu konieczna pilna konsultacja okulistyczna. Dalsze postępowanie zgodne z zaleceniami lekarza okulisty.

ZATRUCIE DROGĄ POKARMOWĄ

Pierwsza pomoc przedlekarska:
Nie wywoływać wymiotów. Podać do wypicia białko jaj kurzych, ewentualnie mleko. Poza tym nie podawać niczego doustnie. Wezwać lekarza.
Pomoc lekarska:
Założyć stałą drogę dożylną. Podać pozajelitowo leki przeciwbólowe (np. pyralginę). Transport do szpitala karetką PR lub reanimacyjną w celu zapewnienia pomocy chirurgicznej.
INFORMACJE DODATKOWE