Styczeń 2026

Obwieszczenie Ministra Zdrowia z dnia 12 stycznia 2026 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia dotyczącego szkodliwych czynników biologicznych w środowisku pracy stanowi akt o charakterze porządkującym, którego celem jest przedstawienie w jednej, spójnej formie obowiązujących przepisów regulujących zasady ochrony zdrowia pracowników zawodowo narażonych na oddziaływanie tych czynników. Ogłoszenie tekstu jednolitego ma charakter techniczno-legislacyjny i polega na urzędowym zestawieniu w jednym dokumencie treści aktu prawnego wraz ze wszystkimi zmianami wprowadzonymi w drodze późniejszych nowelizacji. Dzięki temu możliwe jest zapewnienie przejrzystości systemu prawa oraz ułatwienie jego stosowania przez adresatów norm prawnych.

Tekst jednolity nie stanowi nowego aktu normatywnego i nie wprowadza nowych regulacji prawnych, lecz odzwierciedla aktualny stan prawny wynikający z dotychczas obowiązujących przepisów. W praktyce oznacza to, że wszystkie zmiany wprowadzone do rozporządzenia w kolejnych latach zostały włączone do jednego, ujednoliconego aktu, przy jednoczesnym zachowaniu ciągłości obowiązywania przepisów. Publikacja tekstu jednolitego pełni zatem funkcję systematyzującą i informacyjną, eliminując konieczność posługiwania się wieloma aktami zmieniającymi w celu ustalenia aktualnej treści norm prawnych.

Podstawę ogłoszenia tekstu jednolitego stanowi rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 22 kwietnia 2005 r. w sprawie szkodliwych czynników biologicznych dla zdrowia w środowisku pracy oraz ochrony zdrowia pracowników zawodowo narażonych na te czynniki. Rozporządzenie to zostało wydane na podstawie upoważnienia ustawowego i określa szczegółowe wymagania dotyczące identyfikacji, klasyfikacji oraz oceny ryzyka zawodowego związanego z występowaniem czynników biologicznych w miejscu pracy. Ponadto reguluje ono obowiązki pracodawców w zakresie zapobiegania narażeniu pracowników, stosowania odpowiednich środków profilaktycznych, prowadzenia dokumentacji dotyczącej narażenia zawodowego, a także zapewnienia pracownikom właściwych środków ochrony zbiorowej i indywidualnej.

Przepisy rozporządzenia mają istotne znaczenie z punktu widzenia bezpieczeństwa i higieny pracy, ponieważ określają standardy postępowania w sytuacjach, w których pracownicy mogą mieć kontakt z drobnoustrojami chorobotwórczymi, pasożytami lub innymi biologicznymi czynnikami stanowiącymi zagrożenie dla zdrowia. Regulacje te znajdują zastosowanie w szczególności w sektorach takich jak ochrona zdrowia, laboratoria diagnostyczne, przemysł biotechnologiczny, rolnictwo czy gospodarka odpadami. Ogłoszenie jednolitego tekstu rozporządzenia przyczynia się do zwiększenia przejrzystości obowiązujących regulacji oraz ułatwia ich prawidłową interpretację i stosowanie w praktyce przez podmioty zobowiązane do przestrzegania przepisów z zakresu prawa pracy i ochrony zdrowia pracowników.

OBWIESZCZENIE MINISTRA ZDROWIA z dnia 12 stycznia 2026 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie szkodliwych czynników biologicznych dla zdrowia w środowisku pracy oraz ochrony zdrowia pracowników zawodowo narażonych na te czynniki

Wrzesień 2025

Od września jest dostępna darmowa aplikacja BactiCALC do analiz mikrobiologicznych

BactiCALC to bezpłatna aplikacja mobilna stworzona w Centralnym Instytucie Ochrony Pracy – Państwowym Instytucie Badawczym (CIOP-PIB), która wspomaga procesy liczenia kolonii drobnoustrojów, analizy antybiogramów oraz generowania raportów z wynikami. Aplikacja została zaprojektowana z myślą o codziennej pracy mikrobiologów, pracowników laboratoriów, specjalistów ds. kontroli jakości i pracowników naukowych. Dzięki zastosowaniu algorytmów sztucznej inteligencji, BactiCALC umożliwia szybką, precyzyjną i powtarzalną analizę wyników mikrobiologicznych. Więcej o aplikacji.

Pobierz za darmo

• Film instruktażowy na kanale YouTube CIOP-PIB i Bazie BioInfo
• Instrukcja – jak działa aplikacja BactiCALC?

Zrealizowano na podstawie wyników VI etapu programu wieloletniego pn. „Rządowy Program Poprawy Bezpieczeństwa i Warunków Pracy”, finansowanego w zakresie badań naukowych i prac rozwojowych ze środków Narodowego Centrum Badań i Rozwoju. projekt nr: I.PN.02. Koordynator Programu: Centralny Instytut Ochrony Pracy – Państwowy Instytut Badawczy

Na podstawie rekomendacji Zespołu ds. Szczepień Ochronnych z 27 sierpnia 2025 r., Wytycznych Polskiego Towarzystwa Epidemiologów i Lekarzy Chorób Zakaźnych na rok 2025, zaleceń WHO, oraz Grupy zadaniowej ds. sytuacji nadzwyczajnych (ETF) działającej przy Europejskiej Agencji Leków (EMA), Minister Zdrowia opublikował Komunikat nr 38 Ministra Zdrowia w sprawie realizacji szczepień przeciw COVID-19 w sezonie 2025/2026.

Komunikat nr 38 Ministra Zdrowia w sprawie realizacji szczepień przeciw COVID-19 w sezonie 2025/2026 - Ministerstwo Zdrowia - Portal Gov.pl

Centrum e-Zdrowia, we współpracy z Ministerstwem Zdrowia oraz Głównym Inspektoratem Sanitarnym, przygotowało interaktywny raport o chorobach zakaźnych. Materiał jest oficjalnym i najbardziej aktualnym źródłem danych o zachorowaniach i szczepieniach przeciwko grypie, COVID-19, krztuścowi, ospie wietrznej, półpaścowi i RSV.

Raport o chorobach zakaźnych - ezdrowie.gov.pl

Lipiec 2025

113 konferencja Międzynarodowej Organizacji Pracy

W dniach 2-13 czerwca 2025 r. w Genewie odbywała się 113 konferencja Międzynarodowej Organizacji Pracy. W wydarzeniu brało udział ponad 5000 delegatów z 187 krajów. Wśród wielu ważnych tematów poruszanych podczas konferencji była także kwestia ochrony przed zagrożeniami biologicznymi.

Drugi rok z rzędu kontynuowane były prace nad opracowaniem tekstów „Konwencji dotyczącej zapobiegania zagrożeniom biologicznym w środowisku pracy i ochrony przed nimi” oraz uzupełniających ją odpowiednich Zaleceń.

W posiedzenia uczestniczyli przedstawiciele grup „Pracowników”, „Pracodawców” oraz „Delegacji rządowych”.
Jednolity tekst Konwencji, której nadano numer 192 został przegłosowany i zaadoptowany w dniu 13 czerwca 2025 r. Przyjęta Konwencja stanowi znaczący „milowy krok” w globalnych wysiłkach na rzecz ochrony zdrowia i bezpieczeństwa w pracy we wszystkich sektorach gospodarki. Wzywa ona Państwa Członkowskie do sformułowania polityk krajowych i przyjęcia środków dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy, które obejmują zapobieganie zagrożeniom biologicznym i ochronę przed nimi oraz opracowanie środków gotowości i reagowania w celu radzenia sobie z wypadkami i sytuacjami awaryjnymi. Wymaga ona od pracodawców przyjęcia środków zapobiegawczych i ochronnych we współpracy z pracownikami, którzy muszą być również informowani i przeszkoleni w zakresie zagrożeń i ryzyka.

W przypadku Polski oraz innych państw należących do UE, dla których podstawą prawną do działania w tym obszarze jest Dyrektywa 2000/54/WE w sprawie ochrony pracowników przed ryzykiem związanym z narażeniem na działanie czynników biologicznych w miejscu pracy, przyjęta Konwencja przede wszystkim rozszerza obowiązującą definicję „zagrożeń biologicznych”. Z jednej strony włącza od dawna postulowaną kwestię alergenów i toksyn pochodzenia mikrobiologicznego, ale z drugiej, na wniosek grupy Pracowników oraz grupy państw afrykańskich, uwzględnia także alergeny, toksyny i czynniki drażniące pochodzenia roślinnego i zwierzęcego.

ILO Live - 113th Session of the International Labour Conference

Styczeń 2025

W 2024 r. ujawniono obecność zmutowanego wirusa polio w próbkach ścieków komunalnych pobranych w dwóch miastach w Polsce, a także w innych krajach UE. Zgodnie z wytycznymi WHO wskazuje na konieczność podjęcia działań zapobiegawczych.

W związku z tym Główny Inspektor Sanitarny, Dyrektor Instytutu Medycyny Pracy i Dyrektor Centralnego Instytutu Ochrony Pracy-Państwowego Instytutu Badawczego wydali wspólny komunikat dotyczący ochrony pracowników narażonych na czynniki biologiczne w oczyszczalniach ścieków.