Logo CIOP CIOPMapa serwisu English version
CIOPWsteczPoziom wy瞠jCIOP
HAxS
.. | Wp造w ha豉su na organizm cz這wieka i jego skutki | Pomiar i ocena wielko軼i charakteryzuj帷ych ha豉s w 鈔odowisku | Metody i 鈔odki ochrony przed ha豉sem | Ha豉s infrad德i瘯owy | 字odki ochrony indywidualnej | Projekty

Wp造w ha豉su na organizm cz這wieka i jego skutki


Ujemne oddzia造wanie ha豉su na organizm cz這wieka w warunkach nara瞠nia zawodowego mo積a podzieli na dwa rodzaje:

  • wp造w ha豉su na narz康 s逝chu

  • pozas逝chowe dzia豉nie ha豉su na organizm (w tym na podstawowe uk豉dy i narz康y oraz zmys造 cz這wieka).


           
Szkodliwy wp造w ha豉su na narz康 s逝chu powoduj nast瘼uj帷e jego cechy i okoliczno軼i nara瞠nia:

  • r闚nowa積y poziom d德i瘯u A (dla ha豉su nieustalonego) lub poziom d德i瘯u A (dla ha豉su ustalonego) przekraczaj帷y 80 dB; bod嬈e s豉bsze nie uszkadzaj narz康u s逝chu nawet przy d逝gotrwa造m nieprzerwanym dzia豉niu



Tabela - Ryzyko utraty s逝chu w zale積o軼i od r闚nowa積ego poziomu d德i瘯u A i czasu nara瞠nia (ISO 1999:1975)
R闚nowa積y poziom d德i瘯u A, dBRyzyko utraty s逝chu, %
Czas nara瘸nia, lata
510152025303540
mniejsze od 8000000000
85135678910
90410141616182021
95717242829313229
1001229374243444441
1051842535860626154
1102655717878777262
1153671838784817564



  • d逝gi czas dzia豉nia ha豉su; skutki dzia豉nia ha豉su kumuluj si w czasie; zale膨 one od dawki energii akustycznej, przekazanej do organizmu w okre郵onym przedziale czasu,

  • ci庵豉 ekspozycja na ha豉s jest bardziej szkodliwa ni przerywana; nawet kr鏒kotrwa貫 przerwy umo磧iwiaj bowiem procesy regeneracyjne s逝chu,

  • ha豉s impulsowy jest szczeg鏊nie szkodliwy; charakteryzuje si on tak szybkim narastaniem ci郾ienia akustycznego do du篡ch warto軼i, 瞠 mechanizmy obronne narz康u s逝chu zapobiegaj帷e wnikaniu energii akustycznej do ucha nie zdo豉j zadzia豉,

  • widmo ha豉su z przewag sk豉dowych o cz瘰totliwo軼iach 鈔ednich i wysokich. Ha豉s o takim widmie jest dla s逝chu bardziej niebezpieczny, ni ha豉s o widmie, w kt鏎ym maksymalna energia zawarta jest w zakresie niskich cz瘰totliwo軼i; wynika to z charakterystyki czu這軼i ucha ludzkiego, kt鏎a jest najwi瘯sza w zakresie cz瘰totliwo軼i 3 5 kHz,

  • szczeg鏊na, indywidualna podatno嗆 na uszkadzaj帷y wp造w dzia豉nia ha豉su; zale篡 ona od cech dziedzicznych oraz nabytych np. w wyniku przebytych chor鏏.



Skutki wp造wu ha豉su na organ s逝chu dzieli si na:

  • upo郵edzenie sprawno軼i s逝chu w postaci podwy窺zenia progu s造szenia, w wyniku d逝gotrwa貫go nara瞠nia na ha豉s, o r闚nowa積ym poziomie d德i瘯u A przekraczaj帷ym 80 dB.

  • uszkodzenia struktur anatomicznych narz康u s逝chu, b璠帷e zwykle wynikiem jednorazowych i kr鏒kotrwa造ch ekspozycji na ha豉s o szczytowych poziomach ci郾ienia akustycznego powy瞠j 130 140 dB




Podwy窺zenie progu mo瞠 by odwracalne (tzw. czasowe przesuni璚ie progu) lub trwa貫 (trwa造 ubytek s逝chu).

Obustronny trwa造 odbiorczy ubytek s逝chu typu 郵imakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowany ha豉sem, wyra穎ny podwy窺zeniem progu s造szenia o wielko軼i co najmniej 45dB w uchu lepiej s造sz帷ym, obliczony jako 鈔ednia arytmetyczna dla cz瘰totliwo軼i audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz, stanowi kryterium rozpoznania i orzeczenia zawodowego uszkodzenia s逝chu, jako choroby zawodowej. Obustronny trwa造 ubytek s逝chu typu 郵imakowego - trwa貫, nie daj帷e si rehabilitowa inwalidztwo - znajduje si od lat na czo這wym miejscu na li軼ie chor鏏 zawodowych.
           
Pozas逝chowe skutki dzia豉nia ha豉su nie s jeszcze w pe軟i rozpoznane. Anatomiczne po陰czenie nerwowej drogi s逝chowej z kor m霩gow umo磧iwia bod嬈om s逝chowym oddzia造wanie na inne o鈔odki w m霩gowiu (zw豉szcza o鈔odkowy uk豉d nerwowy i uk豉d gruczo堯w wydzielania wewn皻rznego), a w konsekwencji na stan i funkcje wielu narz康闚 wewn皻rznych.

Do鈍iadczalnie wykazano, 瞠 wyra幡e zaburzenia funkcji fizjologicznych organizmu mog wyst瘼owa po przekroczeniu poziomu ci郾ienia akustycznego 75 dB. S豉bsze bod嬈e akustyczne (o poziomie 55 75 dB) mog powodowa rozproszenie uwagi, utrudnia prac i zmniejsza jej wydajno嗆.

Mo積a stwierdzi, 瞠 pozas逝chowe skutki dzia豉nia ha豉su s uog鏊nion odpowiedzi organizmu na dzia豉nie ha豉su, jako stresora przyczyniaj帷ego si do rozwoju r騜nego typu chor鏏 (np. choroba ci郾ieniowa, choroba wrzodowa, nerwice i inne).

W鈔鏚 pozas逝chowych skutk闚 dzia豉nia ha豉su, nale篡 jeszcze wymieni jego wp造w na zrozumia這嗆 i maskowanie mowy czy d德i瘯owych sygna堯w bezpiecze雟twa. Utrudnione porozumiewanie si ustne w ha豉sie (o poziomie 80 90 dB) i maskowanie sygna堯w ostrzegawczych nie tylko zwi瘯sza uci捫liwo嗆 warunk闚 pracy i zmniejsza jej wydajno嗆, lecz mo瞠 by r闚nie przyczyn wypadk闚 przy pracy. Kryterium zrozumia這軼i mowy stanowi jedno z wa積iejszych kryteri闚 oceny ha豉su w 鈔odowisku.

Symbol nauki
Strona g堯wnaIndeks s堯wStrona BIPCIOP


Linia

Copyright © Centralny Instytut Ochrony Pracy - Pa雟twowy Instytut Badawczy
Wszelkie prawa do udost瘼nianych materia堯w informacyjnych s zastrze穎ne.
Kopiowanie w celu rozpowszechniania fragment闚 lub ca這軼i materia堯w jest zabronione. Udost瘼nione materia造 mo積a kopiowa zar闚no we fragmentach,
jak i w ca這軼i wy陰cznie na u篡tek w豉sny.

ul. Czerniakowska 16, 00-701 Warszawa, tel. (+48 22) 623 36 98, fax (+48 22) 623 36 93

Zapraszamy